Không rời mắt khỏi mục tiêu...

Liệt sĩ - Anh hùng LLVT nhân dân Nghiêm Xuân Danh, chiến sĩ trắc thủ TZK, Tiểu đoàn 77, Trung đoàn 257, Sư đoàn 361 (Quân chủng Phòng không-Không quân) hy sinh cách đây gần 45 năm, nhưng trong ký ức của những người đồng đội thì anh vẫn luôn hiện hữu không chỉ vì Nghiêm Xuân Danh có nhiều tài năng, đức độ mà còn bởi sự gan dạ, mưu trí và dũng cảm.

Mới đây khi về thăm lại Tiểu đoàn 77, Đại tá, Anh hùng LLVT nhân dân Đinh Thế Văn, nguyên Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 77 và các CCB Đỗ Đình Tân, Phạm Nhật Vinh, Nguyễn Mạnh Quyền, nguyên là các trắc thủ cùng chiến đấu với Nghiêm Xuân Danh. Sau khi thắp xong nén hương ở bia tưởng niệm, họ đã ra vị trí nơi đặt xe thu phát để phát hiện máy bay địch vào thời điểm ác liệt cuối tháng 12-1972, nơi mà Nghiêm Xuân Danh đã anh dũng chiến đấu đến hơi thở cuối cùng. Ngước mặt lên trời xanh, CCB Phạm Nhật Vinh thở dài:

- Đồng đội Danh ơi, hôm nay tôi trở về đơn vị cũ mà như thấy hồn anh quanh đây. Tôi nợ anh một mạng sống!”.

Dừng một lát, CCB Phạm Nhật Vinh chỉ vào gốc cây xà cừ ở gần cổng chính và nói: “Sáng ngày 19-12-1972, kíp chiến đấu luyện tập để chuẩn bị bước trận chiến mới, đến khoảng 9 giờ sáng, đơn vị nghỉ giải lao tại vị trí này. Nghiêm Xuân Danh vào nhà mở ba lô lấy gói kẹo và bao thuốc lá rồi nhờ tôi đi xin nước. Mười anh em trong trung đội ngồi quanh quần, Danh bảo: “Anh trai tôi vừa đi chiến đấu ở chiến trường miền Nam về. Mời các đồng chí trong trung đội ăn kẹo, hút thuốc chung vui cùng gia đình tôi vì anh vẫn còn sống và trở về với quê hương”. Cuối giờ giải lao, Danh báo cáo với đồng chí Nguyễn Văn Đức, sĩ quan điều khiển: “Trưa nay sẽ đến lượt tôi trực và trực luôn ngày mai thay đồng chí Vinh, vì hôm qua đồng chí Vinh đã  hộ tôi rồi”. Đồng chí Đức nhất trí.

Đêm ngày 20, rạng sáng ngày 21-12-1972, kíp chiến đấu của Tiểu đoàn chiến đấu mưu trí, lập công xuất sắc, bắn rơi tại chỗ hai máy bay B-52 của Mỹ. Thắng lợi trên có đóng góp to lớn của Hạ sĩ Nghiêm Xuân Danh. Thiệt hại nhiều, địch thay đổi cách đánh phá bằng cách dùng máy bay chiến thuật tập trung đánh các trận địa tên lửa. 9 giờ sáng ngày 21-12, bầu trời rung chuyển bởi tiếng gầm rú của các tốp máy bay địch. Nghiêm Xuân Danh dùng kính ngắm quang học TKZ, ngồi trên chòi cao phát hiện 4 máy bay F4 và thông báo liên tục từ cự ly 45km, mục tiêu bay vào theo hướng Đông Bắc. Đến cự ly 30km, chiến sĩ Nghiêm Xuân Danh hô to: “Mục tiêu bay thẳng vào đánh trận địa”. Không rời mắt khỏi ống kính, quyết tâm bám sát, anh dõi theo từng hành động trên không của lũ cướp trời, thông báo mục tiêu cho kíp chiến đấu. 4 chiếc F4 lao thẳng vào trận địa, thả 4 quả quả bom bi mẹ trùm lên toàn bộ khu vực đơn vị đóng quân. Khí tài bị hỏng. Trắc thủ Nghiêm Xuân Danh bị bom bi xuyên qua mũ sắt, đơn vị đưa đi bệnh viện Quân y 108, đến 2 giờ sáng ngày 22-12-1972 thì đã trút hơi thở cuối cùng.

Hơn 20 ngày sau khi Danh hy sinh, mẹ và em gái Danh cùng hai người thân vào Ban chỉ huy Tiểu đoàn. Đồng chí Dần, Chính trị viên Tiểu đoàn báo cáo là Danh đang đi công tác, mẹ của Danh ngậm ngùi: “Các anh đừng dấu nữa, gia đình đã biết chuyện rồi. Chúng tôi vừa thắp hương cho Danh ở ngoài nghĩa trang Văn Điển rồi mới vào đây. Xin phép đơn vị cho biết quá trình chiến đấu hy sinh của Danh”. Sau khi thuật lại sự dũng cảm của Hạ sĩ Nghiêm Xuân Danh, Tiểu đoàn trưởng Đinh Thế Văn liền xin lỗi gia đình và nói đây là một tổn thất, mất mát lớn đối với gia đình và đơn vị. Vì chiến tranh ác liệt nên chưa có chỉ thị của trên, do vậy tiểu đoàn chưa thông báo được với gia đình. Sắp tới đơn vị cử đoàn công tác về địa phương để thông báo về sự hy anh dũng của Nghiêm Xuân Danh.

Trong ký ức của CCB Đỗ Đình Tân, Nghiêm Xuân Danh là một chiến sĩ thư sinh, nhưng gan dạ, luôn xung phong đảm nhận những công việc khó, nguy hiểm. Đặc Danh là người đa tài và rất có hiếu, anh có thể làm văn, làm thơ, hát hay, đàn giỏi. Năm 1970, khi đó đang là sinh viên năm thứ 2 khoa Lịch sử, trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Danh gác bút nghiên tình nguyện cùng hàng trăm sinh viên khác lên đường ra trận. Vào chiến trường, dưới mưa bom bão đạn nhưng hàng tuần, Danh vẫn tranh thủ viết thư hỏi thăm, động viên bố mẹ và căn dặn các em chịu khó học tập, ngoan ngoãn. Có lần Danh viết một bài thơ gửi cho các em của mình: "Anh tạm xa đất Bắc thân yêu/ Nhận tin anh chớ buồn nhiều em nhé/ Tuổi hai mươi đời còn non trẻ/ Anh vào trận lần này sức khỏe đang lên/ Lòng rộn vui khi vững gan bền/ Như cậu học trò thuộc bài lên bảng"...

Kỷ niệm 45 năm chiến thắng “Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không”, lớp lớp các thế hệ cán bộ, chiến sỹ của Tiểu đoàn 77, Trung đoàn 257, Sư đoàn 361 hôm nay luôn khắc ghi sự hy sinh cao cả của Anh hùng Nghiêm Xuân Danh. Anh đã đi xa nhưng chiến công của anh sẽ mãi được sử sách lưu danh, mãi là tấm gương sáng cho mọi cán bộ, chiến sỹ học tập, làm theo.

Chiến thắng của tinh thần mưu trí, dũng cảm tuyệt vời

Chiến thắng B52 trên bầu trời thủ đô cách đây hơn 44  năm (12/1972 - 12/2017) đã trở thành trận quyết chiến lịch sử, được mệnh danh là “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”. Cùng với thời gian, Chiến thắng 12 ngày đêm “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” càng thể hiện thêm thể hiện bản lĩnh, trí tuệ, tầm nhìn chiến lược của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, ý chí quật cường của quân và dân ta; là đỉnh cao của chiến tranh nhân dân Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh, là bản anh hùng ca vang mãi cùng năm tháng của Thăng Long - Đông Đô - Hà Nội nói riêng và cả nước nói chung…

Ngược dòng lịch sử, vào đêm 18/12/1972, Không quân Mỹ đã mở màn chiến dịch Linebacker II, sử dụng pháo đài bay chiến lược B52 tấn công miền Bắc Việt Nam, trong đó, Thủ đô Hà Nội là trọng tâm đánh phá. Trong suốt 12 ngày đêm cuối tháng Chạp năm 1972, Không quân Mỹ đã sử dụng tới hàng chục ngàn tấn bom rải thảm nhằm “đưa Hà Nội trở về thời kỳ đồ đá”. Đây là chiến dịch ném bom dữ dội nhất trong chiến tranh Việt Nam và là một trong những cuộc tập kích đường không có cường độ cao nhất trong lịch sử các cuộc chiến tranh trên thế giới. Thế nhưng, bằng tinh thần mưu trí, dũng cảm tuyệt vời, quân và dân ta đã làm nên kỳ tích đánh bại cuộc tập kích chiến lược, bắn rơi nhiều máy bay hiện đại, trong đó có trên 30 máy bay B52; bảo vệ bình yên bầu trời Hà Nội, giáng cho Mỹ một đòn chí mạng, buộc chúng phải ký Hiệp định Pari, rút hết quân viễn chinh về nước, làm thay đổi cục diện chiến tranh có lợi cho cuộc kháng chiến của ta. 

Sinh ra và lớn lên trong hoà bình, với những điều kiện vật chất đầy đủ, phần lớn giới trẻ bây giờ không hiểu nổi khó khăn gian khổ mà cha ông đã trải qua trong chiến tranh; càng không hình dung Thủ đô Hà Nội đang phát triển như vũ bão hiện nay, được Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc (UNESCO) công nhận là “Thành phố vì hòa bình” (năm 1999) từng có lúc đứng trước nguy cơ bị “xoá sổ”. Mà đâu chỉ riêng gì Thủ đô Hà nội.Với  âm mưu đen tối của mình khi tiến hành cuộc chiến tranh xâm lược Việt Nam, đế quốc Mỹ đã huy động sức mạnh quân sự trong nước và đồng minh, liên tiếp triển khai các chiến lược chiến tranh, từ chiến tranh đặc biệt, chiến tranh cục bộ đến Việt Nam hóa chiến tranh, sử dụng tất cả những vũ khí hiện đại nhất (trừ vũ khí nguyên tử) để quyết đưa Việt Nam trở lại “thời kỳ đồ đá”.Rốt cuộc, chúng không khuất phục được quân và dân ta. Với bản chất ngoan cố, hiếu chiến, Mỹ quyết định sử dụng con bài chiến lược cuối cùng: mở cuộc tập kích quy mô lớn vào Hà Nội bằng máy bay B52 – là phương tiện chiến tranh hiện đại nhất lúc bấy giờ, được coi là “siêu pháo đài bay”, có uy lực tàn phá và sát thương rất lớn, trong khi các loại vũ khí phòng không có trong trang bị của ta còn nhiều hạn chế. Mỹ hy vọng đòn đánh này sẽ làm cho “xương sống của Hà Nội mềm đi”, cả dân tộc Việt Nam sẽ phải buông vũ khí để ký kết đàm phán với những điều khoản bất lợi. Tuy nhiên, diễn biến thực tế đã chứng minh mọi mưu tính của Mỹ đã sai lầm. Gần 100% số B-52 ở Đông Nam Á, 50% số B-52 của quân đội Mỹ được huy động cho cuộc tập kích chiến lược này đã nhanh chóng chuốc lấy thảm bại trước sức mạnh tổng hợp của chiến tranh nhân dân thời đại Hồ Chí Minh. Một cuộc đấu trí, đấu lực đỉnh cao trên mọi phương diện, một cuộc chiến tranh được toàn dân đồng lòng, chung sức chuẩn bị và chiến đấu, thế trận phòng không “thiên la địa võng” được thiết lập, với lực lượng phòng không ba thứ quân được bố trí đan xen để phối hợp, hỗ trợ nhau, tạo nên lưới lửa nhiều tầng, nhiều lớp chặn đánh “lũ cướp trời”. 

Trong khói lửa khốc liệt của chiến tranh, nhiều ca khúc trữ tình vẫn ra đời, nhiều khúc dân ca vẫn âm vang trên các trận địa pháo sau mỗi trận đánh… thực sự là cốt cách văn hóa đặc sắc của dân tộc Việt Nam. Không phải ngẫu nhiên mà Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mc.Namara phải thừa nhận: Mỹ thất bại trong cuộc chiến tranh Việt Nam là do không hiểu con người, truyền thống và văn hóa Việt Nam. 

Không còn nghi ngờ gì nữa, Chiến thắng Điện Biên Phủ trên không là chiến công huyền thoại, đã thực sự đi vào huyền thoại và là một trong những bản anh hùng ca của lịch sử dựng nước và giữ nước của con cháu Lạc Hồng. “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” giành được thắng lợi huy hoàng từ thử thách máu lửa chiến tranh trên nền tảng của chiến tranh nhân dân và nghệ thuật quân sự cách mạng Việt Nam, được phát huy và kế thừa từ truyền thống đấu tranh dựng nước và giữ nước hàng ngàn năm của dân tộc.

Tháng năm qua đi, những dấu tích một thời bom đạn cày xới mảnh đất thân yêu này có thể bị phai mờ theo quy luật của thời gian, nhưng tầm vóc và ý nghĩa của “Chiến thắng Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” vẫn mãi âm vang trong tâm trí của mỗi con người Việt Nam nói riêng và nhân loại tiến bộ nói chung. Đặc biệt, những bài học kinh nghiệm được rút ra từ đây vẫn nguyên vẹn giá trị để nghiên cứu, vận dụng cho sự nghiệp xây dựng lực lượng và thế trận chiến tranh nhân dân, quốc phòng toàn dân bảo vệ Tổ quốc hôm nay.

Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh!

Cách đây 71 năm, đứng trước tình thế ngàn cân treo sợi tóc khi thực dân Pháp quyết tâm quay trở lại cướp nước ta lần nữa, ngày 18, 19/12/1946, Ban Thường vụ Trung ương Đảng, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh đã họp, quyết định phát động cuộc kháng chiến toàn quốc kêu gọi đồng bào, chiến sĩ cả nước nhất tề đứng lên chống thực dân Pháp, bảo vệ độc lập dân tộc.

Đáp ứng Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cả dân tộc ta muôn người như một chung sức, đồng lòng, nêu cao ý chí quyết tâm sắt đá, chống giặc giữ nước. Phát huy hào khí Thăng Long, quân dân Thủ đô đã anh dũng đứng lên, nổ súng, mở màn cuộc kháng chiến toàn quốc vĩ đại của dân tộc với tinh thần "quyết tử để Tổ quốc quyết sinh".

Đúng 20h3 ngày 19/12/1946, tiếng súng từ pháo đài Láng phát ra báo hiệu cuộc kháng chiến toàn quốc bắt đầu. Cùng với Hà Nội, nhân dân ở nhiều thành phố, thị xã trong cả nước đã anh dũng tấn công địch, làm chậm bước tiến của chúng, loại khỏi vòng chiến đấu hàng ngàn tên địch, phá hủy nhiều phương tiện chiến tranh.

Thủ đô Hà Nội ngày ấy “Mỗi ngôi nhà là một pháo đài, mỗi đường phố là một chiến tuyến, mỗi người dân là một chiến sỹ”, nhân dân Thủ đô không quản ngại hy sinh, gian khổ ngày đêm lập những chiến lũy trên đường phố Hà Nội để ngăn cản bước tiến quân thù.

Mặc dù lực lượng chênh lệch, vũ khí thô sơ nhưng đồng bào và chiến sỹ Thủ đô đã chiến đấu anh dũng, giam chân kẻ thù suốt 60 ngày đêm, tạo điều kiện để Trung ương Đảng, Chính phủ rút về khu an toàn, tản cư được phần lớn nhân dân, đưa một khối lượng lớn máy móc, thiết bị công nghiệp lên chiến khu góp phần cho cả nước chuẩn bị chủ động bước vào cuộc kháng chiến trường kỳ.

Thắng lợi của quân và dân ta trong những ngày đầu toàn quốc kháng chiến mà tiêu biểu là Thủ đô Hà Nội là sự cổ vũ rất lớn để quân và dân ta liên tiếp đánh thắng thực dân Pháp làm nên thắng lợi của chiến dịch Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, buộc thực dân Pháp phải ngồi vào bàn thương lượng và ký Hiệp định Geneva, công nhận độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, kết thúc 9 năm kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược.

"Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không" bước ngoặt trong cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ của dân tộc

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước vĩ đại của dân tộc ta, dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam và Chủ Tịch Hồ Chí Minh kính yêu, quân và dân miền Bắc đã vượt qua mọi khó khăn, mọi hi sinh, gian khổ thực hiện thắng lợi nhiệm vụ của hậu phương lớn đối với tiền tuyến lớn. đồng thời đã đánh bại hai cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ ra miền Bắc, đỉnh cao là chiến dịch 12 ngày đêm đánh bại hoàn toàn cuộc tập kích đường không chiến lược chủ yếu bằng máy bay B.52 của đế quốc Mỹ cuối tháng 12 năm 1972 trên bầu trời thủ đô Hà Nội, làm nên một chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”, buộc đế quốc Mỹ phải ký hiệp định pari chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam, tạo ra bước ngoặc lịch sử cho cuộc cách mạng dân tộc, dân chủ, tiến lên giành thắng lợi hoàn toàn.

Bốn mươi năm năm đã đi qua, chúng ta có điều kiện để nhìn nhận đầy đủ, sâu sắc, toàn diện hơn tầm vóc to lớn của chiến thắng “ Hà Nội – Điện Biên phủ trên không”, chiến thắng đó mãi mãi là biểu tượng của ý chí kiên cường bất khuất của dân tộc, của trí tuệ và nghệ thuật quân sự Việt Nam. Chiến thắng đó đã viết lên trang sử hào hùng của dân tộc ta trong thế kỷ XX, là niềm kiêu hãnh của nhân dân Việt Nam, là bài học quý về trí thông minh, lòng dũng cảm và nghệ thuật quân sự đánh địch tiến công đường không của quân và dân ta.

Tháng năm qua đi, những dấu tích chiến tranh có thể bị phai mờ theo quy luật của thời gian, nhưng tầm vóc và ý nghĩa của chiến thắng  “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” vẫn mãi âm vang trong tâm trí của mỗi con người Việt Nam nói riêng và nhân loại tiến bộ nói chung. Đặc biệt, những bài học kinh nghiệm được rút ra từ đây vẫn nguyên vẹn giá trị để nghiên cứu, vận dụng cho sự nghiệp xây dựng lực lượng và chiến tranh nhân dân, quốc phòng toàn dân bảo vệ Tổ quốc hôm nay.

Kế thừa và phát huy truyền thống chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” với đường lối cách mạng đúng đắn, sự chỉ đạo tài tình của Đảng, quân và dân ta đã làm nên đại thắng Mùa Xuân 1975, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, đưa cả nước bước vào thời kỳ mới với hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa.

 Kỷ niệm 45 năm chiến thắng “Hà Nôi - Điện Biên Phủ trên không” chúng ta càng thêm tự hào về truyền thống vẻ vang của dân tộc Việt Nam, tự hào về Tổ quốc ta, Đảng ta, nhân dân ta và sự nghiệp cách mạng của quân dân ta. Sự đổi thay kỳ diệu của đất nước trong hoà bình nhắc nhở chúng ta phải ra sức phấn đấu để xứng đáng với sự hy sinh của thế hệ cha, anh. Dù phía trước còn nhiều nguy cơ, thách thức nhưng chúng ta tin tưởng chắc chắn rằng, dưới sự lãnh đạo của Đảng, truyền thống “Quyết chiến, quyết thắng” Điện Biên Phủ trên không, sẽ mãi được phát huy, công cuộc đổi mới đất nước sẽ tiếp tục đạt được những thành tựu to lớn.

45 năm "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không"

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước vĩ đại của dân tộc, cùng với những thắng lợi to lớn của đồng bào và chiến sĩ ta trên chiến trường miền Nam, quân và dân miền Bắc đã vượt qua mọi khó khăn, gian khổ làm tốt nhiệm vụ hậu phương lớn của cả nước, đồng thời đánh bại hai cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ. Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là sự kiện lịch sử trọng đại và kỳ tích có một không hai - biểu tượng chiến thắng của bản lĩnh, trí tuệ và chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam. Đây là chiến thắng có ý nghĩa lịch sử và thời đại sâu sắc, góp phần rất quan trọng đưa cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc ta đi đến thắng lợi hoàn toàn.

Đầu Xuân Mậu Thân (1968), Bác Hồ gọi đồng chí Phùng Thế Tài - Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam và đồng chí Đặng Tính - Chính ủy kiêm Tư lệnh Quân chủng PK-KQ đến báo cáo tình hình và Bác dự báo rằng: “Sớm muộn rồi đế quốc Mỹ cũng sẽ đưa B.52 ra đánh Hà Nội rồi có thua nó mới chịu thua. Phải dự kiến trước tình huống này càng sớm càng tốt, để có thời gian mà suy nghĩ chuẩn bị... Ở Việt Nam, Mỹ sẽ nhất định thua, nhưng nó chỉ thua sau khi thua trên bầu trời Hà Nội”.

Tháng 12/1972, sau khi đơn phương tuyên bố hoãn không thời hạn Hội nghị Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam, đế quốc Mỹ đã mở cuộc tập kích chiến lược bằng đường không vào miền Bắc nước ta với tên gọi Chiến dịch “Linebacker II” nhằm đánh phá, huỷ diệt tiềm lực kinh tế, quốc phòng miền Bắc.

Đây là cuộc tập kích bằng đường không huy động lực lượng lớn nhất của Mỹ kể từ sau chiến tranh thế giới lần thứ hai, với hàng trăm máy bay ném bom chiến lược B.52, được mệnh danh là “Siêu pháo đài bay” - “thần tượng bất khả chiến bại” của không lực Hòa Kỳ cùng hàng ngàn máy bay chiến thuật và nhiều tàu sân bay, tàu chiến đấu tối tân, hiện đại.

Dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Quân uỷ Trung ương, Quân chủng Phòng không - Không quân đã sớm có kế hoạch tác chiến đánh trả cuộc tập kích bằng B.52 của Mỹ vào Hà Nội, Hải Phòng.

Với sự chủ động, sáng tạo của nghệ thuật quân sự Việt Nam, qua nhiều năm nghiên cứu, tìm tòi cách đánh máy bay B.52, các lực lượng vũ trang ta với nòng cốt là quân chủng Phòng không - Không quân và nhân dân miền Bắc, nhất là quân dân Thủ đô Hà Nội đã tổ chức, phát huy sức mạnh tổng hợp của thế trận phòng không nhân dân vững chắc, hợp đồng tác chiến chặt chẽ giữa các lực lượng, quyết đánh, biết đánh và quyết thắng. Ngay từ trận đầu ra quân, đêm 18/12/1972, ta đã bắn rơi tại chỗ “siêu pháo đài bay B.52”, mở màn cho những thắng lợi vang dội trong những trận đánh tiếp theo.

Trong 12 ngày đêm chiến đấu anh dũng, kiên cường, mưu trí, sáng tạo, quân và dân ta đã đánh bại hoàn toàn cuộc tập kích chiến lược đường không quy mô lớn chưa từng có, chủ yếu bằng B.52 của Mỹ, làm nên chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” lẫy lừng, bắn rơi 81 máy bay các loại, trong đó có 34 chiếc B.52, tiêu diệt và bắt sống hàng trăm giặc lái Mỹ. Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử, “siêu pháo đài bay B.52” thảm bại và không quân Mỹ phải chịu thiệt hại nặng nề nhất.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” của quân và dân ta có ý nghĩa dân tộc và thời đại vô cùng sâu sắc.

Chiến thắng “Điện Biên phủ trên không” đã thể hiện đường lối chính trị, đường lối quân sự đúng đắn của Đảng ta, của chân lý “Không có gì quý hơn độc lập tự do” đó là chiến thắng của sức mạnh chính trị, tinh thần của toàn dân tộc, là ý chí quyết đánh, dám đánh và quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược. Đó là chiến thắng của sự kế thừa và phát huy truyền thống quân sự Việt Nam, của đường lối chiến tranh nhân dân và nghệ thuật tổ chức sử dụng lực lượng trong thế trận Phòng không nhân dân

“Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là chiến thắng của chế độ XHCN ở miền Bắc được thôi thúc bởi ý chí “Không có gì quý hơn độc lập tự do” của cả dân tộc, sự cổ vũ những chiến công to lớn của quân và dân miền Nam đánh bại sức mạnh quân sự của chủ nghĩa đế quốc đứng đầu là Mỹ. “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là đòn đánh lịch sử, mở đường cho sự sụp đổ của chủ nghĩa thực dân mới ở Việt Nam góp phần làm tăng thêm sức mạnh và thế tiến công của phong trào cách mạng thế giới vào chủ nghĩa đế quốc.

Nguyên nhân thắng lợi của trận "Điện Biên Phủ trên không"

'Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” do nhiều nhân tố tạo nên, nhưng trong đó phải nói đến “Sự lãnh đạo, chỉ đạo đúng đắn, tài tình, sáng tạo của Trung ương Đảng mà thường xuyên, trực tiếp là Quân ủy Trung ương”

Sự lãnh đạo đúng đắn, tài tình, sáng tạo của Đảng thể hiện trước hết ở việc giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ chiến lược: cách mạng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc và cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở miền Nam, tập trung cho kháng chiến thắng lợi. Miền Bắc vừa xây dựng cơ sở vật chất, kỹ thuật, phát triển kinh tế xã hội chủ nghĩa, vừa củng cố tổ chức, lực lượng tại chỗ sẵn sàng chiến đấu bảo vệ thành quả cách mạng, đồng thời làm hậu phương lớn cho miền Nam kháng chiến. Miền Nam chủ động tiến hành cách mạng bạo lực để đưa cuộc kháng chiến đến thắng lợi, thống nhất đất nước. Chủ trương này đã phát huy tối đa sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, vừa xây dựng, bảo vệ được miền Bắc, vừa phát triển chiến tranh nhân dân giành thắng lợi trên chiến trường miền Nam.

Trong cuộc chiến tranh nhân dân bảo vệ miền Bắc, Trung ương Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã luôn giữ vững sự lãnh đạo, chỉ đạo, sớm nhận định tình hình và nghiên cứu, nắm chắc âm mưu, thủ đoạn của địch, đưa ra chủ trương, quyết tâm chiến lược đúng đắn, kịp thời, tập trung làm tốt sự chuẩn bị về mọi mặt và đối phó thắng lợi với mọi tình huống chiến tranh, làm thất bại hoàn toàn ý đồ thâm hiểm của thế lực xâm lược là: Huy động tối đa lực lượng, phương tiện không quân thực hiện đòn đánh chiến lược nhằm hủy diệt, triệt hạ miền Bắc xã hội chủ nghĩa, đưa Hà Nội, trong đó có các cơ quan Trung ương của ta – trung tâm lãnh đạo, chỉ huy của các cuộc kháng chiến, kiến quốc trở về “thời kỳ đồ đá”, làm suy suy sụp ý chí chiến đấu của quân và dân cả nước, tạo thế có lợi cho Mỹ trên bàn đàm phán Hiệp định Pa-ri về chiến tranh Việt Nam.

Trung ương Đảng, Quân ủy Trung ương lãnh đạo, chỉ đạo Quân chủng Phòng không – Không quân vừa tổ chức đánh địch vừa nghiên cứu, tổng kết, tìm tòi, sáng tạo cách đánh mới; vừa tổ chức lực lượng chiến đấu, phục vụ chiến đấu, vừa linh hoạt tổ chức phòng tránh, đánh trả, bảo đảm an toàn, tránh tổn thất thấp nhất lực lượng, phương tiện, tính mạng, tài sản của nhân dân, nâng cao hiệu suất chiến đấu qua từng trận; kết hợp chặt chẽ đấu tranh quân sự với đấu tranh chính trị và ngoại giao, vừa đánh vừa đàm để sớm giành thắng lợi…Góp phần làm nên chiến thắng trong cuộc chiến tranh phá hoại miền Bắc của đế quốc Mỹ cuối năm 1972 phải nói đến công lao đóng góp và sự hy sinh to lớn của nhân dân và các lực lượng vũ trang của nhiều địa phương miền Bắc, nhất là Thủ đô Hà Nội, hàng nghìn ngôi nhà, hàng trăm công sở bị tàn phá nặng nề, hàng trăm người hy sinh hoặc thương vong…Tuy nhiên, biến đau thương thành hành động cách mạng, Đảng bộ, chính quyền và hàng triệu nhân dân Thủ đô đoàn kết, dũng cảm bám trụ chiến đấu, không ngại hy sinh gian khổ với tinh thần “Hà Nội vì cả nước, cả nước vì Hà Nội”, đây chính là điển hình của sức mạnh chính trị tinh thần làm kẻ thù nao núng.

Trong điều kiện chiến tranh ác liệt, các cơ quan Trung ương, các công sở của thành phố Hà Nội và nhân dân phải thường xuyên sơ tán nhưng trật tự an ninh xã hội, tài sản của Nhà nước và nhân dân được bảo vệ an toàn tuyệt đối, đó là thành tích xuất sắc của lực lượng Công an nhân dân góp phần vào chiến thắng chung của quân và dân ta. Các cơ quan báo chí, tuyên truyền của Trunng ương, quân đội và các địa phương liên tục mở các đợt tuyên truyền trước, trong và sau cuộc chiến đấu, kịp thời đưa đường lối, chủ trương kháng chiến của Đảng đến mọi tầng lớp nhân dân; vạch ra âm mưu, thủ đoạn, tội ác của đế quốc Mỹ và tay sai; phản ánh kịp thời tình hình chiến sự và những gương chiến đấu dũng cảm, động viên, khích lệ cán bộ, chiến sỹ, nhân dân nêu cao chủ nghĩa anh hùng cách mạng, quyết chiến, quyết thắng giặc Mỹ xâm lược.

Chiến thắng "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không" 45 năm ý nghĩa một chặng đường

Lịch sử đất nước ta đã trải qua nhiều cuộc kháng chiến giành độc lập, tự do về cho dân tộc, minh chứng là cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp với chiến thắng Điện Biên Phủ (năm 1954) vang dội khắp năm châu, chấn động địa cầu và cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ xâm lược của dân tộc ta đã kết thúc giành thắng lợi hoàn toàn bằng "Chiến dịch Hồ Chí Minh" lịch sử mùa xuân năm 1975, thống nhất đất nước, Bắc Nam sum họp một nhà. Có thể nói, để đi đến giành thắng lợi cuối cùng, dân tộc ta đã phải trải qua biết bao khó khăn, gian khổ, mất mát và hy sinh, để làm nên biết những chiến công hiển hách, trong những chiến công đó có thể kể đến cuộc chiến đấu 12 ngày đêm (từ 18 đến 29/12/1972) trên bầu trời Hà Nội, mà dư luận thế giới cho đây là một "Điện Biện Phủ trên không", là một bản trường ca tuyệt đẹp mà quân dân Hà Nội đã làm nên trong thời đại Hồ Chí Minh. Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là một trong những chiến thắng mang tầm vóc lịch sử ở thế kỷ XX, viết tiếp những trang sử vàng chiến công chói lọi trong lịch sử chống ngoại xâm, giữ nước của dân tộc ta. Chiến thắng đó đã góp phần bảo vệ vững chắc miền Bắc xã hội chủ nghĩa, giữ vững thành quả cách mạng; tạo ra cục diện mới để quân và dân ta thực hiện trọn vẹn lời dạy của Bác Hồ kính yêu “đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào”; giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước vào mùa Xuân năm 1975.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là sự kiện lịch sử trọng đại của đất nước, chiến thắng của bản lĩnh, trí tuệ và chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam, dưới sự lãnh đạo của một đảng mácxít chân chính với đường lối và phương pháp cách mạng đúng đắn, được sự đồng tình, ủng hộ của nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới đã chiến thắng mọi kẻ thù, dù chúng có các loại vũ khí, phương tiện chiến tranh hiện đại nhất. Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” đã góp phần làm tăng thêm sức mạnh và thế tiến công của phong trào cách mạng thế giới; củng cố niềm tin chiến thắng cho các lực lượng tiến bộ đấu tranh vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội. “Năm tháng sẽ qua đi, chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” mãi mãi là biểu tượng của ý chí kiên cường, bất khuất, thông minh, sáng tạo; là niềm tự hào của dân tộc ta, nhân dân ta, quân đội ta, là một trong những chiến công hiển hách trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam anh hùng; ghi đậm dấu ấn của cuộc đấu tranh cách mạng hào hùng của nhân dân ta trong thời đại Hồ Chí Minh.

Ngày nay, đất nước ta hòa bình, thống nhất, đang thực hiện công cuộc đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế vì dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Chiến công oanh liệt của trí tuệ, lòng dũng cảm và ý chí quật cường của dân tộc ta, quân đội ta, của cán bộ, chiến sĩ Quân chủng Phòng không - Không quân, của quân dân Thủ đô và các tỉnh, thành phố miền Bắc trong 12 ngày đêm chống cuộc tập kích chiến lược bằng đường không của đế quốc Mỹ cổ vũ, khích lệ chúng ta vững bước đi lên. Lòng dũng cảm, trí thông minh, sáng tạo đánh thắng máy bay chiến lược B52 và những phẩm chất cao đẹp của cán bộ, chiến sĩ trong những năm tháng kháng chiến gian khổ, sẵn sàng hy sinh tất cả vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội cần được giữ gìn và phát huy cho các thế hệ mai sau, có thể nói chiến dịch "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không" là thắng lợi của đường lối chiến tranh nhân dân đất đối không của Việt Nam, dựa trên tác chiến của 3 thứ quân. Lực lượng Phòng không - Không quân làm nòng cốt, đánh có trọng điểm và rộng khắp với mọi đối tượng địch ở mọi độ cao, ngày cũng như đêm, tất cả các thành phần đều lập công. Chiến thắng "Hà Nội - Điện Biện Phủ trên không" luôn được các thế hệ dân tộc Việt Nam ghi vào trong tâm khảm. Đến nay đã 45 năm trôi qua, nhưng khí phách anh dũng, hiên ngang của "Hà Nội - Điện Biện Phủ trên không" vẫn mãi mãi in đậm trong lòng các thế hệ người dân Việt Nam.  Đây không chỉ là niềm tự hào của quân dân Hà Nội, mà còn là niềm tự hào, vui mừng, là sự kiện lịch sử trọng đại, đầy tự hào của nhân dân cả nước và kiều bào ta ở nước ngoài về những chiến thắng vang dội "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không".

Kỷ niệm 45 năm (12/1972-12/2017) chiến thắng "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không" là dịp để chúng ta ôn lại những chiến công hiển hách, oanh liệt của Hà Nội mến yêu của ta, Thủ đô mến yêu của ta, với những chiến công rạng danh non sông, với một thời đạn bom một thời hòa bình, đã từng dệt nên tiếng ca át tiếng bom rền. Chiến thắng "Hà nội - Điện Biên Phủ" sẽ mãi mãi được xem là sức mạnh Phù Đổng - sức mạnh dân tộc, với hào khí Thăng Long, với niềm tin yêu hy vọng của núi sông đất nước ta hôm nay và mai sau và chúng ta luôn tự hào có một Đảng mácxít kiên trung, có đường lối đúng đắn, sáng tạo, lãnh đạo cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác; tự hào với truyền thống vẻ vang của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng, một Quân đội từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà chiến đấu, sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của nhân dân; tự hào về dân tộc ta, một dân tộc giầu lòng yêu nước, yêu chuộng hòa bình và công lý, không bao giờ chịu cúi đầu, khuất phục trước bất kỳ thế lực xâm lược hung bạo nào; toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta quyết tâm giữ gìn và phát huy cao độ truyền thống vẻ vang đó trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay.

Vận dụng tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh trong chiến dịch "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không"

Chiến thắng lịch sử “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”  vào cuối tháng 12-1972 của quân và dân ta đánh bại cuộc tập kích đường không chiến lược quy mô lớn chưa từng có của đế quốc Mỹ vào Hà Nội, Hải Phòng và một số địa phương khác trên miền Bắc - mãi mãi là biểu tượng của trí tuệ, ý chí và bản lĩnh Việt Nam. Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” đã viết lên trang sử hào hùng của nhân dân Việt Nam là bài học quý giá về trí thông minh, lòng dũng cảm và tài nghệ quân sự trong chống tiến công hỏa lực đường không của chiến tranh hiện đại. Chiến thắng lẫy lừng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là chiến thắng có ý nghĩa quân sự, chính trị và ý nghĩa thời đại to lớn, nó đã làm sụp đổ hoàn toàn thần tượng vô địch của không lực Hoa Kỳ; làm thất bại chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” và âm mưu “đưa miền Bắc Việt Nam trở về thời kỳ đồ đá” của Tổng thống Mỹ Níchxơn; tạo ra cục diện mới để quân và dân ta thừa thắng xông lên, thực hiện trọn vẹn lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh “đánh cho Mỹ cút”, mở ra tiền đề để “đánh cho ngụy nhào”, tiến lên giành thắng lợi hoàn toàn trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước vĩ đại.

Trước khi diễn ra Chiến dịch “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dự báo cho bộ đội phòng không -không quân: Sớm muộn đế quốc Mỹ cũng sẽ đưa B.52 ra đánh Hà Nội, rồi có thua mới chịu thua... Ở Việt Nam, Mỹ nhất định thua, nhưng nó chỉ chịu thua sau khi thua ở đây (Hà Nội). Trên cơ sở dự báo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, căn cứ vào cục diện chiến trường miền Nam, năm 197l, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương đã nhận định: “Năm 1972 hoặc là địch sẽ rút nếu đạt được giải pháp; nếu chưa được có thể tập trung không quân đánh phá. Ta cần có biện pháp đề phòng”.

Thông thường trong chiến tranh khi sử dụng không quân để thực hiện những đòn tiến công hỏa lực đường không thì bên tiến công luôn luôn giành thế chủ động, bên chống tiến công đường không thường bị động cả về không gian, thời gian và cách đánh. Nhưng trong Chiến dịch “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”, nhà cầm quyền Mỹ đã tính toán sai lầm, nhân dân Việt Nam không những không bị bất ngờ mà đã giành được thế chủ động hoàn toàn. Sở dĩ chúng ta làm được điều tưởng như trái quy luật muôn thuở của chiến tranh, làm thay đổi tư duy quân sự thông thường là vì chúng ta có sự chỉ đạo tài tình của Trung ương Đảng, đứng đầu và trực tiếp là Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đảng và Bác Hồ đã nắm vững quy luật của chiến tranh, sớm nhìn rõ bản chất và âm mưu của kẻ thù, phân tích đúng tình hình, dự báo sớm, chính xác diễn biến sẽ xảy ra. Từ đó đã lãnh đạo, chỉ đạo quân và dân ta chuẩn bị sẵn sàng về con người, về lực lượng, về vũ khí trang bị kỹ thuật, về thế trận và cách đánh. Các lực lượng phòng không - không quân đã tích cực tìm hiểu tình hình địch, Chiến tranh bao giờ cũng là sự thử thách nghiệt ngã nhất đối với một dân tộc và mỗi con người.

 Đối với Bộ đội Không quân là lực lượng đột kích mạnh trên không, nhiệm vụ huấn luyện chiến đấu hết sức nặng nề nên Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn luôn dành sự quan tâm đặc biệt. Từ việc chăm lo xây dựng lực lượng đến tổ chức huấn luyện chiến đấu và chiến đấu Người đã theo dõi chặt chẽ và chỉ đạo sát sao. Trước khi bộ đội không quân xuất kích đánh địch mở mặt trận trên không, Người đã xuống tận sân bay giao nhiệm vụ: “…Tổ tiên ta ngày xưa đã có những chiến công oanh liệt trên sông, trên biển như Bạch Đằng, Hàm Tử; trên bộ như Chi Lăng, Vạn Kiếp, Đống Đa. Ngày nay chúng ta phải mở mặt trận trên không thắng lợi. Trách nhiệm ấy trước hết là của các chú”. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy Bộ đội Phòng không - Không quân cách đánh hết sức thông minh, sáng tạo. Người nói: Nghệ thuật đánh địch của Việt Nam rất độc đáo. Vũ khí trong tay người Việt Nam dù thô sơ cũng giành hiệu suất cao. Phải phát huy cách đánh truyền thống của ta, không ngại không quân địch hiện đại. Hãy bắt chước chiến sĩ, đồng bào miền Nam, nắm thắt lưng địch mà đánh. Từ lời căn dặn của Bác, bộ đội phòng không - không quân đã vận dụng sáng tạo nghệ thuật quân sự của tổ tiên ta kết hợp với những kiến thức quân sự mới, sáng tạo ra nhiều cách đánh độc đáo, táo bạo, bắt địch phải đánh theo cách đánh của ta. Có nhiều cách đánh tưởng như rất đơn giản nhưng hiệu suất chiến đấu rất cao như: cao xạ làm bến bãi giả, bắc cầu giả để kéo địch vào hướng đánh có lợi; tên lửa đánh xong rồi cơ động, lập trận địa giả để nhử địch vào đánh trả đũa, bố trí cho cao xạ tập trung tiêu diệt; để nhận diện B.52, bộ đội đã làm động tác phóng giả; nâng cao áp, quay ăngten để chống sơrai; không quân cơ động vào tuyến trong, bất ngờ xuất kích đón đánh địch ngay từ khi chúng chưa kịp chuẩn bị; bố trí đội hình chiến đấu tốp nhỏ, chiếc lẻ; đánh quần, đánh gần, bay thấp, kéo cao, bay cao tiếp cận nhanh…

Trong tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh việc huy động sức mạnh toàn dân tham gia chiến đấu giành độc lập, tự do cho dân tộc luôn luôn được Người coi trọng. Vận dụng tư tưởng của Người, mỗi khi đất nước bị xâm lăng, Đảng ta đã phát động cuộc chiến tranh toàn dân, toàn diện, huy động toàn dân tham gia kháng chiến. Trên mặt trận đối không, tư tưởng đó được cụ thể bằng việc phát huy sức mạnh của lực lượng phòng không nhân dân, phòng không ba thứ quân, huy động tối đa mọi lực lượng tham gia chiến đấu. Trong chiến dịch “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”, phong trào “Toàn dân tham gia bắn máy bay, vây bắt giặc lái, toàn dân tham gia phòng tránh, sơ tán, bảo vệ và bảo đảm giao thông vận chuyển” được phát triển thành cao trào mạnh mẽ. Bằng chứng hùng hồn là các lực lượng dân quân, tự vệ trên khắp miền Bắc đã trực tiếp kề vai sát cánh cùng với lực lượng phòng không của bộ đội chủ lực bố trí hệ thống lưới lửa tầm thấp rộng khắp, dựng lên nhiều “màn đạn” làm cho kẻ địch kinh hoàng, bắn rơi nhiều máy bay hiện đại của địch; khi máy bay địch bị bắn rơi, giặc lái nhảy dù, lực lượng vây bắt chính là dân quân, tự vệ.

Tư tưởng Hồ Chí Minh  trong Chiến dịch “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” còn được thể hiện ở ý chí chiến đấu kiên cường của nhân dân miền Bắc trong xây dựng thế trận lòng dân, thế trận chiến tranh nhân dân và sự kế thừa, phát triển nghệ thuật quân sự Việt Nam trong thời đại mới.

Có thể nói, tư tưởng quân sự của Chủ tịch Hồ Chí Minh thể hiện trên tất cả các lĩnh vực từ xây dựng lực lượng, tổ chức huấn luyện, dự báo tình hình địch, xây dựng ý chí, quyết tâm, tập hợp sức mạnh, sử dụng lực lượng, xây dựng cách đánh, xây dựng nghệ thuật bố trí, tạo lập thế trận, nghệ thuật giành thế chủ động, chuyển hóa thế trận, sơ tán, phòng tránh... đều được các lực lượng phòng không, không quân ba thứ quân vận dụng nhuần nhuyễn trong chiến dịch “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”. Đó chính là nhân tố quan trọng hàng đầu, quyết định thắng lợi của quân và dân ta trong chống cuộc tập kích đường không chiến lược cuối năm 1972.

Trong giai đoạn cách mạng hiện nay, tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh vẫn còn nguyên giá trị, tiếp tục dẫn dắt, chỉ lối để chúng ta xây dựng lực lượng phòng không - không quân vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, đủ điều kiện đảm đương và hoàn thành xuất sắc sứ mạng thiêng liêng là bảo vệ vững chắc bầu trời Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”- Thắng lợi của nhân tố chính trị tinh thần, sức mạnh, ý chí chiến đấu của quân và dân ta

Năm 1972, cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước đã bước vào giai đoạn quyết định. Ở miền Nam, bằng cuộc tiến công chiến lược Xuân - Hè năm 1972, quân và dân ta đã giành thắng lợi lớn, cơ bản giải phóng tỉnh Quảng Trị... đẩy chiến lược “Việt Nam hoá chiến tranh” của Mỹ đến bờ vực sụp đổ hoàn toàn. Để cứu vãn tình thế, ngày 6/4/1972, Tổng thống Mỹ Ních-xơn huy động lực lượng lớn không quân và hải quân Mỹ ở khu vực Đông Nam Á tiến hành cuộc chiến tranh phá hoại lần thứ hai đối với miền Bắc với quy mô lớn hơn, tính chất ác liệt, tàn bạo hơn nhiều so với cuộc chiến tranh phá hoại lần thứ nhất. Ngày 17/12/1972, Ních-xơn chính thức ra lệnh mở Chiến dịch Lai-nơ-bêch-cơ II, sử dụng không quân chiến lược B.52, tập kích với quy mô hủy diệt vào Hà Nội, Hải Phòng và một số thành phố, thị xã trên miền Bắc.

Dưới sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Đảng ta với đường lối, nghệ thuật quân sự đúng đắn, sáng tạo và ý chí quyết tâm chiến đấu cao của quân và dân ta, trong 12 ngày đêm từ ngày 18 đến ngày 29/12/1972 có 81 máy bay Mỹ đã bị ta bắn rơi, gồm: 34 chiếc B.52, 5 chiếc F.111A, 21 chiếc F.4C-E, 4 chiếc A6A, 12 chiếc A7, 1 chiếc F.105D, 2 chiếc RA5C, 1 chiếc trực thăng HH53, 1 chiếc trinh sát không người lái 147SC.

Trước cũng như trong quá trình chiến dịch phòng không 12 ngày đêm cuối tháng 12/1972, Quân ủy Trung ương đã tập trung chỉ đạo sát sao các hoạt động công tác đảng, công tác chính trị, nhằm làm cho mọi cán bộ, chiến sỹ trong quân đội cũng như toàn thể nhân dân miền Bắc, nhân dân Thủ đô Hà Nội nhận thức đúng đắn âm mưu, thủ đoạn của địch; tính chất gay go, ác liệt của cuộc đối đầu lịch sử; nêu cao tinh thần yêu nước, khắc sâu lòng căm thù tội ác của đế quốc Mỹ đối với nhân dân ta, từ đó củng cố quyết tâm chiến đấu, khắc phục mọi biểu hiện hữu khuynh, dao động, thiếu niềm tin vào chiến thắng. Bom đạn Mỹ có thể tàn phá trận địa, công trình, cơ sở vật chất, kỹ thuật chứ không thể khuất phục được  ý chí quyết chiến, quyết thắng của quân và dân ta. Trong điều kiện hạn chế về vũ khí, trang bị kỹ thuật, quân dân cả nước, nhất là quân dân Thủ đô Hà Nội đã vượt qua gian khổ, tìm tòi, sáng tạo, vượt qua mọi thử thách quyết liệt, đoàn kết, chi viện lẫn nhau quyết tâm đánh thắng siêu pháo đài bay B.52 của Mỹ... Đó là sức mạnh, ý chí chiến đấu, tinh thần dám đánh, quyết đánh và quyết thắng của quân và dân ta trong chiến dịch phòng không 12 ngày đêm cuối tháng 12/1972.

Có nhiều yếu tố tạo nên sức mạnh của quân và dân ta trong chiến dịch phòng không 12 ngày đêm cuối tháng 12/1972. Để chiến thắng cuộc tập kích chiến lược bằng B.52 của đế quốc Mỹ, nhân tố chính trị tinh thần là yếu tố hết sức quan trọng. Để đối phó với âm mưu thâm độc của kẻ thù, dưới sự lãnh đạo của Đảng, quân dân Thủ đô Hà Nội đã cùng với quân dân cả nước không chỉ tích cực chuẩn bị về vũ khí, trang bị, vật chất, mà còn mài sắc ý chí chiến đấu về chính trị tinh thần. Trong quá trình xây dựng lực lượng vũ trang vững mạnh, các đơn vị quân đội đã chú trọng công tác xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, trong đó lấy xây dựng về chính trị làm nền tảng; đặc biệt, phát huy cao độ nhân tố con người - nhân tố cơ bản quyết định thắng lợi của cuộc đọ sức thần kỳ với giặc Mỹ trong 12 ngày đêm cuối tháng 12/1972.   

Nhân tố chính trị tinh thần đó được bắt nguồn từ đường lối đúng đắn của Đảng, từ tính ưu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa, lòng yêu Tổ quốc, niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, từ truyền thống của dân tộc và ý chí quyết chiến, quyết thắng của quân và dân ta. Nhân tố đó được thể hiện trong lời dạy của Hồ Chủ tịch ngay từ khi đế quốc Mỹ sử dụng B.52 trên chiến trường Việt Nam: “Dù đế quốc Mỹ có lắm súng, nhiều tiền. Dù chúng có B.57, B.52 hay B gì đi chăng nữa ta cũng đánh... Mà đã đánh là nhất định thắng”. 

“Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không"- Chiến thắng của nhân tố chính trị, tinh thần

Thắng lợi vĩ đại của quân và dân trong sự nghiệp kháng chiến chống Mỹ cứu nước đã trở thành biểu tượng của lương tri và phẩm giá con người Việt Nam và mỗi chiến thắng trong cuộc chiến đấu ấy là một kỳ tích. Trong đó “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” -là biểu tượng cao đẹp về sức mạnh của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, thể hiện bản lĩnh, trí tuệ, tầm nhìn chiến lược của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Chiến thắng  “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là kết quả tổng hợp của nhiều nhân tố, trong đó nhân tố chính trị, tinh thần có ý nghĩa quyết định và thể hiện trước hết ở sự  lãnh đạo, chỉ đạo tài tình, sáng suốt của Đảng và chủ tịch Hồ Chí Minh. Với tư duy chính trị, quân sự sắc sảo, độc đáo, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sớm nhận ra âm mưu, thủ đoạn thâm độc của đế quốc Mỹ ngay từ những  năm 1960 và dự báo: “Sớm muộn đế quốc Mỹ cũng sẽ đưa B-52 ra đánh Hà Nội”... “Mỹ sẽ nhất định thua, nhưng nó chỉ thua sau khi thua trên bầu trời Hà Nội”.

Từ dự báo chiến lược đó, Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ thị cho Quân chủng Phòng không - Không quân và các quân khu: Phải sẵn sàng đối phó với khả năng Mỹ đưa không quân chiến lược đánh phá trở lại miền Bắc. Những dự báo cùng những  chỉ thị, chỉ đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu vang lên như lời hịch kêu gọi toàn dân, toàn quân ta với ý chí quyết tâm dám đánh, biết đánh và quyết thắng giặc Mỹ xâm lược.

Từ 18/12 đến 30/12/1972, Quân và dân Hà Nội với nòng cốt là các lực lượng phòng không - không quân đã làm nên chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”, giáng đòn quyết định vào cố gắng cuối cùng của Mỹ, buộc Mỹ phải ký Hiệp định Pa-ri về kết thúc chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam, tạo ra bước ngoặt lịch sử làm tiền đề để đi đến thắng lợi của sự nghiệp giải phóng Miền Nam, thống nhất đất nước.

Kỷ niệm 45 năm Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” vừa là dịp để chúng ta cùng nhau ôn lại chiến công hào hùng của quân và dân ta, đồng thời, thêm một lần khẳng định tầm nhìn chiến lược, sự lãnh đạo, chỉ đạo đúng đắn, sáng tạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đó là sức mạnh của cuộc chiến tranh chính nghĩa - cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc đã nhận được sự giúp đỡ to lớn, hiệu quả của các nước XHCN anh em; sự đồng tình, ủng hộ mạnh mẽ của các lực lượng cách mạng, hòa bình và của nhân dân tiến bộ trên toàn thế giới…

Tự hào về Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”, dưới sự lãnh đạo của Đảng, quân và dân ta đã và đang vượt qua thử thách, vươn lên giành thắng lợi mới trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực diễn biến phức tạp, khó lường. Vì vậy, chúng ta phải xây dựng, chuẩn bị toàn diện, nhằm huy động cao nhất sức mạnh tổng hợp của cả nước, đồng thời tranh thủ sự ủng hộ của các lực lượng tiến bộ trên thế giới. Trong các nhân tố đó, xây dựng và phát huy nhân tố chính trị, tinh thần của quân và dân vẫn giữ vai trò đặc biệt quan trọng.

Để xây dựng và phát huy nhân tố chính trị, tinh thần trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, trước hết phải giữ vững và tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước; xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa; trang bị vũ khí, kỹ thuật ngày càng hiện đại cho lực lượng vũ trang trước hết cho một số lực lượng, trong đó có bộ đội phòng không - không quân.

Gần 45 năm đã qua, trở lại với một sự kiện lịch sử mà tầm vóc, ảnh hưởng và ý nghĩa của nó không chỉ đối với Tổ quốc - dân tộc Việt Nam mà còn vang vọng khắp năm châu bốn biển. Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” gợi mở nhiều vấn đề chúng ta cần phải tiếp tục tìm tòi, làm sáng tỏ thêm về sự kiện lịch sử này, đúc rút những bài học hay nhất là bài học về phát huy nhân tố chính trị, tinh thần trong nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

Sức mạnh dân tộc và thời đại trong chiến thắng "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không"

Sau khi thất bại ở hai miền Nam – Bắc, tháng 10/ 1972, Mỹ đưa máy bay chiến lược B52 đến ném bom Hà Nội, Hải Phòng, với âm mưu dùng sức mạnh của B52, con chủ bài cuối cùng, để ép ta trên trên mặt trận chính trị ở Hội nghị Pa Paris về chấm dứt chiến tranh lập lại hòa bình ở Việt Nam, nhưng âm mưu của Mỹ đã bị ta đánh bại.

     

Cuộc tập kích ồ ạt bằng B52 của Mỹ đã vấp phải ý chí sắt đá của quân và dân ta. Trong 12 ngày đêm quân và dân ta chống trả quyết liệt, Mỹ đã bị bắn rơi 81 máy bay, trong đó có tới 34 chiếc B52 - vũ khí chiến lược của Mỹ bấy giờ. Nhiều phi công Mỹ bị bắt. Tổn thất quá nhiều, Quân Mỹ bị nhân dân trong nước Mỹ và các lực lượng yêu chuộng Hòa Bình trên thế giới phản đối kịch liệt, Mỹ đã phải chấm dứt không điều kiện cuộc tập kích, để rồi buộc phải chấp nhận thêm cuộc thua trên bàn đàm phán ở Paris, cam kết tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, cam kết sẽ không dính líu về quân sự hoặc can thiệp vào công việc nội bộ của miền Nam Việt Nam, cam kết rút hết quân Mỹ và quân các nước đồng minh của Mỹ về nước.

      

Trong trận quyết chiến, chiến lược chống B52, một trong những thành công của quân và dân ta là sức mạnh chính nghĩa và tinh thần quả cảm đã chinh phục được tấm lòng chính nghĩa của bè bạn khắp nơi trên thế giới, trong đó có cả nhân dân tiến bộ Mỹ. Chiến thắng của trận "Điện Biên Phủ trên không" đã góp phần chứng minh đường lối chính trị của Đảng ta, kết hợp hài hòa sức mạnh dân tộc và sức mạnh thời đại, giữa cách mạng và khoa học, giữa dám đánh và biết đánh, giữa ý chí kiên định, bản lĩnh vững vàng của chiến sĩ với năng lực chỉ huy, lãnh đạo của cán bộ các cấp, là chiến thắng của tinh thần đoàn kết toàn dân tộc, là ý chí quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược. Chiến thắng Hà Nội 12 ngày đêm của nhân dân Miền Bắc đã để lại cho Quân và dân ta nhiều bài học kinh nghiệm quý giá về về nghệ thuật quân sự Việt Nam, về tổ chức sử dụng lực lượng, nghiên cứu, vận dụng vào bài học này vào sự nghiệp xây dựng lực lượng và thế trận chiến tranh nhân dân, quốc phòng toàn dân bảo vệ Tổ quốc, tạo động lực để toàn Đảng, toàn dân nỗ lực xây dựng đất nước, phát triển kinh tế - xã hội, củng cố niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, tạo nền tảng quan trọng để bảo vệ thành quả cách mạng.

       

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là một trong những chiến thắng vĩ đại của dân tộc Việt Nam ở thế kỷ 20, nó khẳng định chân lý “Không có gì quý hơn độc lập tự do” của Bác Hồ. Với thắng lợi này, quân và dân ta đã viết tiếp những trang sử vàng chiến công chói lọi trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc Việt Nam. Đó là chiến thắng của sức mạnh chính trị, tinh thần của toàn dân tộc Việt Nam, là ý chí, quyết tâm dám đánh, biết đánh và quyết thắng giặc Mỹ xâm lược. Là thắng lợi của đường lối chiến tranh nhân dân, của “thế trận phòng không nhân dân” sự kế thừa và phát triển truyền thống nghệ thuật quân sự Việt Nam trong thời đại mới, của trí thông minh và lòng dũng cảm của dân tộc ta chống lại cuộc tập kích đường không quy mô lớn của đế quốc Mỹ với vũ khí trang bị hiện đại. Là thắng lợi của nghệ thuật lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng không nhân dân, phòng tránh, đánh trả cuộc tập kích đường không của đế quốc Mỹ, góp phần quyết định “đánh cho Mỹ cút” - buộc chính quyền Mỹ phải ký Hiệp định Pa-ri, chấm dứt chiến tranh, lập lại hoà bình ở Việt Nam, tạo ra bước ngoặt lịch sử làm tiền đề để đi đến thắng lợi trọn vẹn của sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước năm 1975.

Hiện nay, sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ta có nhiều thuận lợi song cũng đứng trước nhiều khó khăn và thách thức mới. Cùng với chiến lược “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch là sự xuất hiện của loại hình chiến tranh có sử dụng vũ khí công nghệ cao. Điều này đặt ra những thách thức mới đối với ý chí con người. Trong điều kiện mới, chiến tranh nhân dân vẫn là lời giải cơ bản cho công cuộc bảo vệ Tổ quốc của nhân dân ta. Sức mạnh cơ bản và vũ khí sắc bén của chiến tranh nhân dân Việt Nam vẫn là chính trị - tinh thần, là ý chí quyết chiến, quyết thắng. Vì thế, xây dựng, củng cố và phát huy chính trị - tinh thần của quân đội và nhân dân là nhiệm vụ cơ bản, cấp thiết của sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc hiện nay. Vì vậy phải phát huy cao độ tinh thần sáng tạo, tự chủ tự cường, để nỗ lực vươn lên giành những thành công trong lĩnh vực khoa học công nghệ, để làm chủ các phương tiện, khí tài hiện đại, góp phần tạo thế và lực của quân đội Việt Nam. Bãn lĩnh chiến đấu của quân và dân Miền Bắc, ý chí nghị lực tin tưởng vào sức mạnh của vũ khí, làm chủ vũ khí trang bị để đánh thắng vũ khí hiện đại của kẻ thù.

Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” – Tầm cao trí tuệ và bản lĩnh Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh

Việt Nam là đất nước trải qua nhiều đau thương của chiến tranh nhưng khí phách kiên cường và trí tuệ con người Việt Nam thì cả thế giới phải khâm phục. Ngày nay, đất nước ta hòa bình, thống nhất, đang thực hiện công cuộc đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế nhưng cứ đến tháng 12 hàng năm, mỗi người Việt Nam (đặc biệt là người dân thủ đô) không khỏi bồi hồi khi nhớ về 12 ngày đêm đế quốc Mỹ dùng máy bay chiến thuật B52 rải thảm trên bầu trời Hải Phòng, Hà Nội (từ 18/12 đến 30/12) - Chiến dịch mang tên Lainơbêchcơ II với ý định "đưa Miền Bắc trở về thời kỳ đồ đá" và tạo bước ngoặt trong cuộc đàm phán Paris về hòa bình Việt Nam. Khi đưa máy bay B52 ném bom Miền Bắc, đế quốc Mỹ luôn tự hào B52 có khả năng tàn phá lớn nhất trong các máy bay ném bom bấy giờ nhưng không thể bị đánh bại. Vì B52 có hệ thống gây nhiễu khiến radar Việt Nam không phát hiện được, tên lửa của phòng không Việt Nam không thể bắn hạ (tên lửa của chúng ta có tầm bắn tối đa 8km nhưng B52 bay ở tầm cao 10km). 

         

Trong suốt 12 ngày đêm, đế quốc Mỹ đã huy động 207 máy bay ném bom chiến lược B-52, 1.077 máy bay các loại từ 3 căn cứ không quân và 6 tàu sân bay, rải bom huỷ diệt xuống Hải Phòng, Hà Nội, Thái Nguyên (tập trung nhất ở Hà Nội) với hơn 36.000 tấn bom, vượt quá khối lượng bom đã ném trong toàn bộ thời kì từ 1969 đến 1971. 

         

Thế nhưng với tinh thần chủ động trước mọi âm mưu của địch, dưới sự chỉ đạo sáng suốt của Đảng ta, với sự mưu trí, dũng cảm tuyệt vời, quân và dân ta đã đánh bại cuộc tấn công chiến lược 12 ngày đêm cuối tháng 12/1972 của đế quốc Mỹ, tạo nên thắng lợi vang dội khắp địa cầu mà quốc tế vẫn thường gọi là trận “Điện Biên Phủ trên không”. Trong trận đánh "Điện Biên Phủ trên không" này, quân và dân ta đã bắn rơi 81 máy bay các loại, trong đó có 34 máy bay B-52, 5 máy bay F 111 và 42 máy bay chiến thuật khác, đập tan âm mưu chiến tranh phá hoại miền Bắc của đế quốc Mỹ, buộc chúng phải chấp nhận thất bại hoàn toàn trong cuộc chiến tranh xâm lược Việt Nam. Máy bay B52 – niềm tự hào bất khả chiến bại của không lực Mỹ đã bị tên lửa cải tiến của không quân Việt Nam bắn tan xác, trở thành nỗi khiếp đảm của phi công Mỹ. Đặc biệt, cho đến thời điểm năm 1972, chỉ có duy nhất Việt Nam có thể bắn hạ pháo đài bay B52! Sau này, Mỹ tiếp tục sử dụng trong một số cuộc chiến tranh ở Trung Đông, lúc đó vũ khí tên lửa của các quốc gia này được trang bị rất hiện đại mà hầu như chưa có một chiếc máy bay B52 nào bị bắn hạ, chỉ bị rơi do yếu tố kỹ thuật, tai nạn… 

         

45 năm đã trôi qua, nhưng chiến thắng của chiến dịch “Điện Biên Phủ trên không” vẫn còn nguyên giá trị và ý nghĩa lịch sử; vẫn không phai mờ trong ký ức bao người; vẫn là một trong những chiến công vĩ đại của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Chiến tranh đã đi vào quá khứ. Mọi mất mát đau thương cũng dần được xoa dịu bởi liều thuốc thời gian. Chúng ta ngày hôm nay nhìn về quá khứ, nhắc về quá khứ không phải để kể về nỗi đau, để ghi nhớ thù hận, mà nhắc về quá khứ để thấu hiểu hơn giá trị của hòa bình, để trân trọng hiện tại hơn, trân trọng hơn những gì mà chúng ta được thừa hưởng từ sự hy sinh xương máu của những thế hệ đi trước. Từ đó các thế hệ của Việt Nam hôm nay và mai sau càng cố gắng hơn để xây dựng Tổ quốc ngày càng văn minh giàu đẹp, xứng đáng với những gì mà cha ông đã tạo dựng lên.

Bài học quý giá của trận “Điện Biên Phủ trên không”

Thời gian càng lùi xa thì ý nghĩa lịch sử và tầm vóc của Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” càng rực sáng. Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là biểu tượng cao đẹp về sức mạnh của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, thể hiện bản lĩnh, trí tuệ, tầm nhìn chiến lược của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh. Chiến công oanh liệt 45 năm trước của quân và dân Hà Nội, Hải Phòng đã khiến đế quốc Mỹ hoàn toàn thất bại trong đợt phản kích chiến lược bằng B52 và âm mưu “thương lượng trên thế mạnh”, từ đó buộc phải chấp nhận thêm cuộc thua trên bàn đàm phán ở Paris, tạo điều kiện thuận lợi cho nhân dân ta giành thắng lợi trên chiến trường miền Nam.

45 năm sau, những bài học quý giá của trận “Điện Biên Phủ trên không” vẫn còn nguyên giá trị đối với công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

Tháng 10/ 1972, Mỹ đưa máy bay chiến lược B52 đến ném bom Hà Nội, Hải Phòng, với âm mưu dùng sức mạnh của B52, con chủ bài cuối cùng, để ép ta trên bàn đàm phán, hòng buộc ta phải chấp nhận những điều kiện áp đặt của họ.

Nhưng cuộc tập kích ồ ạt bằng B52 của Mỹ đã vấp phải ý chí sắt đá của quân và dân ta. Trong 12 ngày đêm quân và dân ta chống trả quyết liệt, Mỹ đã bị bắn rơi 81 máy bay, trong đó có tới 34 chiếc B52 - vũ khí chiến lược của Mỹ bấy giờ. Nhiều phi công Mỹ bị bắt. Tổn thất quá nhiều, lại bị nhân dân trong nước Mỹ và trên thế giới phản đối kịch liệt, Mỹ đã phải chấm dứt không điều kiện cuộc tập kích, để rồi buộc phải chấp nhận thêm cuộc thua trên bàn đàm phán ở Paris: cam kết tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, cam kết sẽ không dính líu về quân sự hoặc can thiệp vào công việc nội bộ của miền Nam Việt Nam, cam kết rút hết quân Mỹ và quân các nước đồng minh của Mỹ về nước.Đây là một trong các điều kiện để nhân dân ta tiến lên đánh cho "ngụy nhào", giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

Trận “Điện Biên Phủ trên không” là cuộc đụng đầu trực diện, mang ý nghĩa chiến lược của quân và dân ta với lực lượng không quân chiến lược của Mỹ, khi đó là vô cùng hiện đại và mạnh mẽ.Những phương tiện chiến tranh tối tân bậc nhất đương thời đã thất bại trước sức mạnh to lớn của ý chí Việt Nam, của nghệ thuật chiến tranh nhân dân Việt Nam. Sức mạnh ấy một phần được làm nên nhờ quân và dân ta đã bước vào cuộc chiến đấu với tư thế sẵn sàng, quyết chiến, tinh thần cảnh giác, vững vàng về chính trị, tư tưởng.

Chiến thắng của trận "Điện Biên Phủ trên không" đã góp phần chứng minh đường lối chính trị của Đảng ta: kết hợp hài hòa giữa cách mạng và khoa học, giữa dám đánh và biết đánh, giữa ý chí kiên định, bản lĩnh vững vàng của chiến sĩ với năng lực chỉ huy, lãnh đạo của cán bộ các cấp. Đây là chiến thắng của tinh thần đoàn kết toàn dân tộc, là ý chí quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược, là kết quả của sức sáng tạo, tinh thần tự lực tự cường, lòng quả cảm của quân và dân ta.

Những bài học kinh nghiệm được rút ra từ chiến thắng B52 trên bầu trời Thủ đô vẫn nguyên vẹn giá trị cho việc nghiên cứu, vận dụng vào sự nghiệp xây dựng lực lượng và thế trận chiến tranh nhân dân, quốc phòng toàn dân bảo vệ Tổ quốc hôm nay. 

Hiện nay, sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ta có nhiều thuận lợi song cũng đứng trước nhiều khó khăn và thách thức mới.Cùng với chiến lược “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch là sự xuất hiện của loại hình chiến tranh có sử dụng vũ khí công nghệ cao. Điều này đặt ra những thách thức mới đối với ý chí con người. Trong điều kiện mới, chiến tranh nhân dân vẫn là lời giải cơ bản cho công cuộc bảo vệ Tổ quốc của nhân dân ta.Sức mạnh cơ bản và vũ khí sắc bén của chiến tranh nhân dân Việt Nam vẫn là chính trị - tinh thần, là ý chí quyết chiến, quyết thắng.Vì thế, xây dựng, củng cố và phát huy chính trị - tinh thần của quân đội và nhân dân là nhiệm vụ cơ bản, cấp thiết của sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc hiện nay. 

“Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” - Chiến thắng bằng ý chí của một dân tộc anh hùng

Chiến thắng “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không” là một thắng lợi vĩ đại của quân và dân Việt Nam trong sự nghiệp chống Mỹ cứu nước – Một chiến công thể hiện tầm cao trí tuệ và bản lĩnh Việt nam trong thời đại Hồ Chí Minh.

Tháng 12 năm 1972, sau khi đơn phương tuyên bố hoãn không thời hạn Hội nghị Pari về “Chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam”, đế quốc Mỹ đã mở cuộc tập kích chiến lược bằng đường không vào miền Bắc nước ta với tên gọi Chiến dịch “Lai-nơ-bếch-cơ II” nhằm đánh phá, huỷ diệt tiềm lực kinh tế, quốc phòng miền Bắc, gây sức ép buộc ta phải chấp nhận ký Hiệp định Pari theo các điều khoản có lợi cho Mỹ; hạn chế sự chi viện cho cách mạng miền Nam; làm tê liệt ý chí chiến đấu, giảm thế và lực của ta so với địch trên chiến trường; đe doạ phong trào đấu tranh của nhân dân tiến bộ, yêu chuộng hòa bình trên thế giới. Đây là cuộc tập kích bằng đường không huy động lực lượng lớn nhất của Mỹ kể từ sau chiến tranh thế giới lần thứ hai, với hàng trăm máy bay ném bom chiến lược B.52, được mệnh danh là “Siêu pháo đài bay” - “thần tượng bất khả chiến bại” của không lực Hòa Kỳ cùng hàng ngàn máy bay chiến thuật và nhiều tàu sân bay, tàu chiến tối tân.

Ngay từ những năm đầu của cuộc chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của Mỹ ở miền Bắc, sớm nhận rõ và dự báo chính xác tình hình, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta đã xác định quyết tâm chiến lược, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, động viên quân và dân ta chuẩn bị sẵn sàng về mọi mặt để quyết đánh, quyết thắng cuộc tập kích chiến lược bằng máy bay B.52 của Mỹ. Từ cuối năm 1967, đầu năm 1968, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Sớm muộn rồi đế quốc Mỹ cũng sẽ đưa B.52 ra đánh Hà Nội rồi có thua nó mới chịu thua. Phải dự kiến trước tình huống này càng sớm càng tốt, để có thời gian mà suy nghĩ, chuẩn bị... Ở Việt Nam, Mỹ sẽ nhất định thua, nhưng nó chỉ thua sau khi thua trên bầu trời Hà Nội”.

Dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Quân uỷ Trung ương, Quân chủng Phòng không - Không quân đã sớm có kế hoạch tác chiến đánh trả cuộc tập kích bằng B.52 của Mỹ vào Hà Nội, Hải Phòng. Với sự chủ động, sáng tạo của nghệ thuật quân sự Việt Nam, qua nhiều năm nghiên cứu, tìm tòi cách đánh máy bay B.52, các lực lượng vũ trang ta với nòng cốt là quân chủng Phòng không - Không quân và nhân dân miền Bắc, nhất là quân dân Thủ đô Hà Nội đã tổ chức, phát huy sức mạnh tổng hợp của thế trận phòng không nhân dân vững chắc, hợp đồng tác chiến chặt chẽ giữa các lực lượng, quyết đánh, biết đánh và quyết thắng.

Ngay từ trận đầu ra quân, đêm 18 tháng 12 năm 1972, ta đã bắn rơi tại chỗ “siêu pháo đài bay B.52”, mở màn cho những thắng lợi vang dội trong những trận đánh tiếp theo. Trong 12 ngày đêm chiến đấu anh dũng, kiên cường, mưu trí, sáng tạo, quân và dân ta đã đánh bại hoàn toàn cuộc tập kích chiến lược đường không quy mô lớn chưa từng có, chủ yếu bằng B.52 của Mỹ, làm nên chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” lẫy lừng, bắn rơi 81 máy bay các loại, trong đó có 34 chiếc B.52, tiêu diệt và bắt sống hàng trăm giặc lái Mỹ. Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử, “siêu pháo đài bay B.52” thảm bại và không quân Mỹ phải chịu thiệt hại nặng nề nhất. Sau thất bại này, nhà cầm quyền Mỹ phải tuyên bố ngừng ném bom từ vĩ tuyến 20 trở ra và chấp nhận quay trở lại bàn đàm phán. Ngày 27/01/1973, Hiệp định Pari về “chấm dứt chiến tranh, lập lại hoà bình ở Việt Nam” được ký kết. Cuối tháng 3/1973, quân đội Mỹ và chư hầu phải rút khỏi miền Nam Việt Nam.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là một trong những chiến thắng mang tầm vóc lịch sử ở thế kỷ XX, viết tiếp những trang sử vàng chiến công chói lọi trong lịch sử chống ngoại xâm, giữ nước của dân tộc ta. Chiến thắng đó đã góp phần bảo vệ vững chắc miền Bắc xã hội chủ nghĩa, giữ vững thành quả cách mạng; tạo ra cục diện mới để quân và dân ta thực hiện trọn vẹn lời dạy của Bác Hồ kính yêu “đánh cho Mỹ cút, đánh cho Ngụy nhào”; giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước vào mùa Xuân năm 1975.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” đã chứng minh hùng hồn chân lý: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”, một nước đất không rộng, người không đông nhưng biết đoàn kết đấu tranh cho độc lập dân tộc, hoà bình, dân chủ và chủ nghĩa xã hội, dưới sự lãnh đạo của một đảng mácxít chân chính với đường lối và phương pháp cách mạng đúng đắn, được sự đồng tình, ủng hộ của nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới thì có thể chiến thắng mọi kẻ thù, dù chúng có các loại vũ khí, phương tiện chiến tranh hiện đại nhất.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” đã góp phần làm tăng thêm sức mạnh và thế tiến công của phong trào cách mạng thế giới; củng cố niềm tin chiến thắng cho các lực lượng tiến bộ đấu tranh vì hoà bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội. Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” là chiến thắng của đường lối chiến tranh nhân dân, toàn dân, toàn diện; chiến thắng của nghệ thuật quân sự Việt Nam: mưu trí, sáng tạo, lấy ít địch nhiều, lấy nhỏ đánh lớn, dựa trên cơ sở phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc; chiến thắng của nghệ thuật xây dựng thế trận phòng không nhân dân vững chắc, phát huy cao nhất vai trò của lực lượng phòng không ba thứ quân; là chiến thắng của tinh thần độc lập tự chủ, tự lực, tự cường, thông minh, sáng tạo; của ý chí quyết đánh và quyết thắng; đồng thời tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ, giúp đỡ của các nước xã hội chủ nghĩa anh em, các lực lượng tiến bộ, yêu chuộng hòa bình trên thế giới.

Làm nên Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”, có sự đóng góp hy sinh to lớn của lực lượng vũ trang và nhân dân các địa phương miền Bắc, trực tiếp là Thủ đô Hà Nội. Trong 12 ngày đêm, Hà Nội, Hải Phòng và một số thành phố, thị xã trên miền Bắc đã phải hứng chịu hơn tám mươi ngàn tấn bom đạn tàn phá, hủy diệt, nhưng quân và dân ta, Đảng bộ, chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân Thủ đô văn hiến, anh hùng đã biến đau thương thành hành động cách mạng, giữ vững niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, vào thắng lợi cuối cùng của cuộc kháng chiến; vượt qua mọi hy sinh gian khổ, anh dũng, ngoan cường, quyết chiến đấu với tinh thần “quyết tử để Tổ quốc quyết sinh”. Đó là một trong những điển hình về sức mạnh chính trị tinh thần trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của nhân dân ta.

Trong những ngày chiến đấu đó, cả nước hướng về Thủ đô, bảo vệ Thủ đô. Quân và dân ta ở miền Nam ruột thịt đã “chia lửa” cùng đồng bào và chiến sĩ miền Bắc, đẩy mạnh tiến công trên khắp các chiến trường, làm cho kẻ địch phải phân tán lực lượng, bị động đối phó trên nhiều hướng, nhiều mặt trận, hoang mang, nhụt chí chiến đấu. Năm tháng sẽ qua đi, Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” mãi mãi là biểu tượng của ý chí kiên cường, bất khuất, thông minh, sáng tạo; là niềm tự hào của dân tộc ta, nhân dân ta, quân đội ta, là một trong những chiến công hiển hách trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam anh hùng; ghi đậm dấu ấn của cuộc đấu tranh cách mạng hào hùng của nhân dân ta trong thời đại Hồ Chí Minh.

Ngày nay, đất nước ta hòa bình, thống nhất, đang thực hiện công cuộc đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế vì dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển năm 2011) và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011- 2020 được thông qua tại Đại hội lần thứ XI của Đảng tiếp tục khẳng định đường lối xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới; phấn đấu sớm đưa nước ta trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại; giữ vững độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ; nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế; tạo tiền đề vững chắc để phát triển cao hơn trong giai đoạn tiếp theo.

Lòng dũng cảm, trí thông minh, sáng tạo đánh thắng máy bay chiến lược B.52 và những phẩm chất cao đẹp của cán bộ, chiến sĩ và đồng bào ta trong những năm tháng kháng chiến gian khổ, sẵn sàng hy sinh tất cả vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội cần được giữ gìn, truyền lại cho các thế hệ hôm nay và mai sau. Những bài học về dự báo tình hình, chuẩn bị và tổ chức lực lượng; nghệ thuật xây dựng thế trận phòng không nhân dân; tinh thần tự chủ, tự lực, tự cường và sử dụng có hiệu quả sự giúp đỡ quốc tế, tạo nên sức mạnh tổng hợp để kháng chiến thắng lợi, cần được vận dụng sáng tạo và phát triển trong điều kiện mới.

Kỷ niệm 45 năm Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”, chúng ta tự hào về những chiến công oanh liệt, truyền thống yêu nước, đoàn kết, ý chí kiên cường, bất khuất của dân tộc; tự hào về Đảng ta, một Đảng mácxít kiên trung, có đường lối đúng đắn, sáng tạo, lãnh đạo cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác; tự hào với truyền thống vẻ vang của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng, một Quân đội từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà chiến đấu, sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của nhân dân; tự hào về dân tộc ta, một dân tộc giàu lòng yêu nước, yêu chuộng hòa bình và công lý, không bao giờ chịu cúi đầu, khuất phục trước bất kỳ thế lực xâm lược hung bạo nào; toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta quyết tâm giữ gìn và phát huy cao độ truyền thống vẻ vang đó trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay.

Hào khí Việt Nam, vận hội mới của đất nước thôi thúc chúng ta tranh thủ thời cơ, vượt qua thách thức, nỗ lực phấn đấu xây dựng thành công và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, thực hiện thắng lợi mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, xứng đáng với công lao to lớn, khát vọng cháy bỏng và sự hy sinh cao cả của các thế hệ đi trước, viết tiếp trang sử vẻ vang của dân tộc Việt Nam anh hùng.

Tinh thần Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” bất diệt!

Khúc tráng ca của chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” năm 1972 trở thành khúc tráng ca bất tử của thời đại Hồ Chí Minh, nó kết tinh và tỏa sáng truyền thống văn hóa giữ nước hàng nghìn năm của dân tộc Việt Nam. Đó là thắng lợi của đường lối chính trị, đường lối quân sự đúng đắn, sáng tạo của Đảng ta, thể hiện đặc sắc nghệ thuật chiến tranh nhân dân của Đảng “lấy ít địch nhiều”, “lấy nhỏ thắng lớn”, “lấy phương tiện, vũ khí kém hiện đại thắng phương tiện, vũ khí hiện đại”, kết hợp nhuần nhuyễn các yếu tố “lực, thế, thời, mưu”. Thắng lợi đó biểu hiện sức mạnh chính trị - tinh thần của toàn dân tộc được nhân lên gấp bội, với ý chí “quyết đánh, biết đánh và quyết thắng” kẻ thù xâm lược trong bất cứ điều kiện, hoàn cảnh nào.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” biểu hiện sinh động thế trận hiệp đồng chiến đấu, phục vụ chiến đấu chặt chẽ, hiệu quả của quân dân miền Bắc, lấy lực lượng Phòng không - Không quân làm nòng cốt để tạo nên sức mạnh tổng hợp của lực lượng phòng không ba thứ quân. Phong trào thi đua bắn rơi máy bay Mỹ diễn ra rất sôi động, lan tỏa trong tất cả các thành phần, các lực lượng, các đơn vị. Thực tiễn chiến đấu 12 ngày đêm, tất cả các thành phần lực lượng phòng không của dân quân tự vệ, các đơn vị phòng không, không quân chủ lực đều bắn rơi máy bay địch, có nhiều B 52 rơi tại chỗ trên bầu trời Hà Nội. Đó còn là thế trận hiệp đồng phối hợp tuyệt đẹp với các chiến trường miền Nam, đặc biệt của hai thành phố kết nghĩa Huế - Sài Gòn, sẵn sàng chia lửa để bảo vệ Thủ đô Hà Nội thân yêu, với tinh thần quyết tử “Giặc Mỹ đụng đến Thủ đô Hà Nội, đến miền Bắc một, thì quân dân miền Nam đánh trả chúng gấp 5, gấp 10 lần”.

Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” còn là thắng lợi của lương tri quốc tế, với sự đồng tình ủng hộ, giúp đỡ của bè bạn quốc tế và nhân loại tiến bộ, đặc biệt là của Liên Xô, Trung Quốc và các nước xã hội chủ nghĩa anh em. Hành động tàn bạo của Chính quyền Ních-xơn cho máy bay ném bom rải thảm Hà Nội và một số địa phương ở miền Bắc Việt Nam trong dịp Lễ Giáng sinh đã khiến lương tri của cả nhân loại nổi giận. Làn sóng phản đối chiến tranh nhanh chóng bùng lên, lan rộng khắp nơi trên thế giới, kể cả ngay tại nước Mỹ, đã sục sôi biểu tình lên án mạnh mẽ hành động tội ác man rợ của Nhà Trắng; người dân biểu tình xông vào bao vây đại sứ quán Mỹ, đốt hình nộm và cờ Mỹ. Tờ Thời báo Niu Yoóc, ngày 26-12-1972, đã cảnh cáo: “Mỹ có nguy cơ trở lại một kiểu dã man của thời kỳ đồ đá?”. Tòa án lương tri quốc tế được lập ra để xét xử các tội ác chiến tranh của đế quốc Mỹ tại Việt Nam; kêu gọi nhân dân các nước, các tổ chức quốc tế đấu tranh đòi Chính phủ Mỹ chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình cho Việt Nam. Chứng kiến quân dân Thủ đô Hà Nội sống và chiến đấu anh dũng trong những ngày cuối năm 1972, bạn bè đã bày tỏ lòng mến phục và nhận xét: “Chúng tôi gọi Hà Nội là Thủ đô của các giá trị loài người... Các bạn đứng đầu ở chiến hào tiền tuyến vì nhân phẩm và vì các quyền dân tộc của mỗi dân tộc. Không ai được phép quên điều đó”.

Thắng lợi to lớn của chiến dịch 12 ngày đêm “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” không những góp phần tạo ra bước ngoặt của cuộc chiến tranh chống đế quốc Mỹ xâm lược trên mặt trận ngoại giao, buộc Chính phủ Mỹ phải ký kết Hiệp định Pa-ri ngày 27-01-1973 và rút hết quân Mỹ về nước, mà còn góp phần tạo cơ sở vững chắc để quân và dân ta tiếp tục thực hiện lời di huấn của Bác Hồ là “đánh cho ngụy nhào”, tiến lên giành thắng lợi hoàn toàn trong sự nghiệp chống Mỹ, cứu nước, làm nên Đại thắng mùa Xuân 1975 lịch sử để thống nhất đất nước.

45 năm đã trôi qua, nhưng âm hưởng của chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” năm 1972 vẫn vang vọng mãi như một khúc tráng ca bất tử của thế kỷ XX. Những bài học kinh nghiệm quý báu Đảng ta về chỉ đạo chiến lược, nghệ thuật chiến dịch và chiến thuật, về phát huy sức mạnh chính trị - tinh thần, về phối hợp và hiệp đồng chiến đấu chặt chẽ giữa các lực lượng, về đấu tranh quân sự để hậu thuẫn kịp thời, đắc lực cho mặt trận đấu tranh ngoại giao, về tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ quốc tế... để làm nên chiến thắng lịch sử vẻ vang này, vẫn giữ nguyên giá trị trong nghiên cứu, vận dụng vào thực tiễn xây dựng nền quốc phòng toàn dân và an ninh nhân dân vững mạnh, góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới.